تنوير في تنظير نظير حضرت عيسى ، جناب يحيى بن زكريّاست كه خداوند در قرآن مجيد خبر داده كه در حال كودكى او نيز ، با او چنين كرديم ؛ آن‌جا كه مىفرمايد : « يا يحيى ! خذ الكتاب بقوّة و اتيناه الحكم صبيّا » ؛ و بارى تعالى بر قلم ابن حجر جارى فرمود كه از همين آيه كه جواب او و همراهانش در آن است ، اقتباس كرده و در مقام طعن بر اماميّه گفته ؛ ايشان در حقّ مهدى مىگويند : « و اتيناه الحكم صبيّا » و اين مخارفت و جرأت بر شريعت غرّاست و الحمد للّه معلوم شد مخارف و متجرّى ايشان‌اند نه طايفهء اماميّه . « عبارة لابن العربىّ في توصيف المهدى و جهالة عن فهمها من بحر العلوم الهندى » . از متمّمات كلام و مناسبات مقام ، چيزى است كه استادنا المحدّث النورى - نوّر اللّه مرقده - در نجم ثاقب نقل فرموده كه ابن عربى در فتوحات « 1 » در ضمن حالات حضرت مهدى عليه السّلام گفته : « يقسّم المال بالسّويه و يعدل في الرّعيّه يأتيه الرّجل فيقول : يا مهدى ! اعطنى و بين يديه المال فيجىء له ما استطاع أن يحمله يخرج على فترة من الدّين يزع اللّه به ما لا يزع بالقران يمسى الرّجل جاهلا و جبانا و بخيلا فيصبح عالما شجاعا كريما » . مضمون فقرهء اخير اين است كه بركات و فيوضات آن حضرت به جايى مىرسد كه در زمان آن جناب ، آدمى شام مىكند درحالىكه جاهل ، جبان و بخيل است و به بركت فيض آن حضرت صبح خواهد كرد ، در حالىكه عالم ، شجاع و كريم است و اين ظاهر عبارت است كه بر ادنى طلبه‌اى مخفى نيست . مولوى عبد العلى هندى كه در لسان علماى آن‌جا به بحر العلوم ملقّب است ، در رسالهء فتح الرحمن گفته : بعد از كلامى در ذكر مهدى عليه السّلام ، شيخ قدّس سرّه فرموده : « يمسى جاهلا بخيلا جبانا فيصبح أعلم النّاس أكرم النّاس أشجع النّاس » ، يعنى به وقت شام ، موصوف به اين صفات ، جاهل ، بخيل و جبان خواهد بود و به وقت صبح ، بعد از مرور

--> ( 1 ) . الفتوحات المكيه ، ج 6 ، صص 52 - 51 .